Home

Framlegg til ny arkivforskrift: noko godt og noko dårleg

oktober 20, 2016

Kulturdepartementet har sendt eit framlegg til ny arkivforskrift på høyring (https://www.regjeringen.no/no/dokumenter/hoyring–ny-forskrift-om-offentlege-arkiv/id2515364/). På fleire område inneber framlegget eit framsteg; det er mindre detaljert enn den gjeldande forskrifta, og arkivdanninga blir behandla med ei funksjons- og prosessorientert tilnærming.

Men framlegget har også veikskapar.

I arkivmeldinga skreiv departementet at ein skulle vurdere å lovfeste at «[v]erksemder som utfører oppgåver på vegner av det offentlege, skal ha påbod om å følgje regelverket for offentlege arkiv» (s.109). Dette er fråverande, både i framlegget og i den innleiande drøftinga i høyringsdokumentet. Og det er ikkje bra, særleg fordi arkiva til ein del slike verksemder vil innehalde dokumentasjon av rettsleg verdi for enkeltpersonar.

Ein annan, og alvorleg, veikskap handlar om arkivinstitusjonane –som forskrifta omtalar som «arkivdepot» – sine  oppgåver. For det første blir «arkivdepot» i § 2 f definert som «institusjon eller anna organisatorisk eining som har lokale for bevaring av eldre arkivmateriale». I § 24 blir offentlege organ pålagt avleringsplikt til  «arkivdepot», der «arkiva [skal] bevarast for ettertida og gjerast tilgjengelege for bruk». Institusjonane skal «føre register over arkiva og tilvekst, og holde oversyn og kontroll med arkivbestanden», og kommunane skal «ha ordningar for arkivdepot for arkiva sine». § 32 fastset nesten ordrett det same som dagens forskrift: at ein skal «leggje tilhøva til rette slik at allmenta kan gjere bruk av arkivmaterialet innanfor gjeldande føresegner om innsynsrett, teieplikt og gradering», at ein «ut frå omsynet til forsvarleg arkivbehandling» skal avgjere «korleis materialet skal gjerast tilgjengeleg», og «i rimeleg mon etter oppmoding gi avskrift, utskrift eller kopi av dokument».

Når det nye forskriftsframlegget på denne måten vidarefører det utdaterte synet på arkivinstitusjonane sine oppgåver frå den gjeldande forskrifta, som vart skriven for meir enn 20 år sidan, i ein pre-digital verden, før internett vart fellesarena, og før arkivformidling vart ei eiga fagoppgåve, er det ganske oppsiktsvekkjande. Eg skal ikkje spekulere om årsaker i denne omgang, men det er openbart at dersom dette blir ståande, vil det vere eit sterkt signal til dei som løyver pengar til «arkivdepot» om kva slike løyvingar skal finansiere. Og det kan få skadelege følgjer.

 

Advertisements

Legg att eit svar

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com logo

Du kommenterer no med WordPress.com-kontoen din. Logg ut / Endre )

Twitter-bilde

Du kommenterer no med Twitter-kontoen din. Logg ut / Endre )

Facebook-foto

Du kommenterer no med Facebook-kontoen din. Logg ut / Endre )

Google+ photo

Du kommenterer no med Google+-kontoen din. Logg ut / Endre )

Koplar til %s

%d bloggarar likar dette: